Volgens Airports Council International (ACI) World blijft het wereldwijde passagiersverkeer stijgen naar ongekende niveaus. In 2025 werd het aantal vliegtuigpassagiers wereldwijd geschat op 10 miljard, een stijging van 3,7% ten opzichte van het voorgaande jaar en 6,5% boven het niveau van vóór de pandemie in 2019. En er zijn weinig aanwijzingen dat deze groei binnenkort zal afnemen.
Tegelijkertijd staan luchthavens onder toenemende druk om hun capaciteit uit te breiden en tegelijkertijd het hoge serviceniveau te behouden dat reizigers vandaag de dag verwachten. In veel luchthavens ligt de focus van gesprekken vooral op het vermogen van een faciliteit om de doorvoer op korte termijn te verhogen en snel op te schalen. Daarbij krijgen de langetermijneffecten van het onderhoud van infrastructuur vaak minder aandacht dan ze verdienen.
In plaats daarvan zouden luchthavens hun infrastructuur moeten ontwerpen met operationele veerkracht en toekomstbestendigheid als uitgangspunt. Dit vereist een evenwichtige strategie die drie essentiële pijlers al in de vroegste ontwerpfasen integreert: capaciteit, flexibiliteit en onderhoudbaarheid. Hieronder leggen we uit waarom deze aanpak zo belangrijk is in de huidige luchthavenomgeving, waar de vraag blijft groeien.
De pijlers van moderne luchthaveninfrastructuur
Systemen met hoge prestaties en een grote verwerkingscapaciteit zijn noodzakelijk en waardevol. Wanneer deze systemen echter moeilijk te onderhouden zijn en regelmatig uren per dag of zelfs meerdere dagen per week buiten gebruik zijn, kan de investering haar doel voorbijschieten. Dit onderstreept het belang van drie cruciale ontwerpprincipes: capaciteit, flexibiliteit en onderhoudbaarheid.
Capaciteit
Luchthavens moeten beschikken over zowel fysieke als digitale capaciteit om toenemende passagiersaantallen te kunnen verwerken. Traditioneel lag de focus hierbij op de uitbreiding van fysieke infrastructuur, zoals grotere terminals, extra gates en geavanceerde bagageafhandelingssystemen.
Toch garandeert een grotere infrastructuur niet automatisch een hogere operationele efficiëntie of een betere beschikbaarheid van systemen.
Flexibiliteit
Luchthavens moeten flexibel genoeg zijn om zich aan te passen aan veranderende passagiersstromen, seizoensgebonden pieken en nieuwe regelgeving. Historisch werd deze flexibiliteit vaak gerealiseerd door open terminalconcepten en gates die zowel binnenlandse als internationale vluchten kunnen verwerken.
Maar flexibele ruimtes leveren pas hun volledige waarde wanneer ook de onderliggende technologie kan meegroeien met veranderende operationele behoeften.
Onderhoudbaarheid
Onderhoudbaarheid verwijst naar de snelheid en efficiëntie waarmee infrastructuur kan worden geïnspecteerd, onderhouden, gerepareerd en weer in gebruik genomen.
Dit gaat veel verder dan alleen de gebruikte apparatuur. Modulaire componenten, goede toegankelijkheid, diagnostische mogelijkheden, goed opgeleide teams, de beschikbaarheid van reserveonderdelen en realistische onderhoudsvensters spelen allemaal een belangrijke rol. Samen vormen zij de basis die capaciteit en flexibiliteit omzet in duurzame operationele prestaties.
Waarom onderhoudbaarheid de sleutel is tot operationele veerkracht
Veel luchthavens richten zich in de eerste plaats op doorvoercapaciteit. In werkelijkheid is onderhoudbaarheid minstens zo belangrijk.
Systemen en technologie leveren immers alleen toegevoegde waarde wanneer ze beschikbaar en operationeel zijn. Wanneer systemen niet efficiënt kunnen worden onderhouden, neemt het risico op ongeplande storingen toe. Dit leidt tot knelpunten, vertragingen en een minder goede passagierservaring, vooral wanneer de reizigersaantallen blijven groeien.
Dit wordt bijzonder duidelijk bij beveiligingscontrolelanen met een hoge doorvoercapaciteit. Hun waarde ligt niet alleen in de theoretische verwerkingscapaciteit, maar vooral in hun vermogen om deze prestaties gedurende de gehele operationele dag consistent te leveren. Ontwerpen die eenvoudige toegang, snelle foutdiagnose en gecontroleerde vervanging van onderdelen mogelijk maken, helpen exploitanten om capaciteit sneller te herstellen en verstoringen tot een minimum te beperken.
Een belangrijke prestatie-indicator hierbij is de Mean Time to Repair (MTTR): de gemiddelde tijd die nodig is om een storing te diagnosticeren, te repareren en een systeem weer operationeel te maken.
De MTTR wordt berekend door de totale onderhoudstijd te delen door het aantal uitgevoerde reparaties. Een lage MTTR wijst op teams die problemen snel kunnen identificeren en oplossen. Een hoge MTTR kan daarentegen een aanzienlijke negatieve invloed hebben op de operationele efficiëntie.
Wanneer een beveiligingscontrolelijn uitvalt, ontstaat direct een knelpunt. De verwerkingscapaciteit neemt onmiddellijk af en wachtrijen groeien snel. Tijdens piekuren kan dit een kettingreactie veroorzaken waarbij beveiligingspersoneel moet worden herverdeeld om passagiersstromen te beheren, reizigers om te leiden of handmatige controles uit te voeren.
Langdurige verstoringen beïnvloeden niet alleen de operationele prestaties van de luchthaven, maar ook de klanttevredenheid. Passagiers kunnen vluchten of aansluitingen missen, terwijl de luchthaven als minder betrouwbaar en minder efficiënt wordt ervaren.
Moderne technologieën en geavanceerde apparatuur zijn essentieel voor hedendaagse luchthavens. Net zo belangrijk is echter het vermogen om deze systemen efficiënt te onderhouden zodat zij de operatie ondersteunen in plaats van belemmeren.
Strategieën voor toekomstbestendige luchthavens
Hoe kunnen luchthavens worden ontworpen die hun capaciteit vergroten, flexibel blijven en tegelijkertijd eenvoudig te onderhouden zijn?
Investeer in modulaire ontwerpen
Het plug-and-play-principe is ook binnen luchthaveninfrastructuur zeer effectief. Investeer in oplossingen met eenvoudig vervangbare modules waarmee storingen snel kunnen worden geïsoleerd en onderdelen gemakkelijk kunnen worden vervangen.
Modulaire technologieën maken upgrades mogelijk zonder ingrijpende en kostbare renovaties.
Zorg voor directe beschikbaarheid van reserveonderdelen
Een snelle hersteltijd hangt niet uitsluitend af van grote voorraden. Luchthavens moeten kritieke reserveonderdelen identificeren op basis van de geïnstalleerde systemen, de impact van mogelijke storingen, levertijden en geplande onderhoudsactiviteiten.
Door de juiste onderdelen zichtbaar, gecontroleerd en dicht bij de operationele omgeving beschikbaar te houden, kunnen reparatietijden aanzienlijk worden verkort zonder onnodig grote voorraden aan te houden.
Implementeer proactief en voorspellend onderhoud
Een datagedreven onderhoudsstrategie combineert preventief onderhoud met conditiebewaking en operationele inzichten.
Vaste onderhoudsintervallen blijven belangrijk, maar moeten worden aangevuld met informatie die teams helpt slijtage en prestatiedalingen vroegtijdig te detecteren voordat deze leiden tot operationele verstoringen.
Daarnaast is het essentieel om onderhoudsactiviteiten zorgvuldig af te stemmen op operationele vensters. Onderhoud moet de beschikbaarheid van systemen ondersteunen, niet ermee concurreren.
Hoe technologiepartners en luchthavenexploitanten kunnen samenwerken
Traditioneel was de relatie tussen technologieleveranciers en luchthavenexploitanten vaak transactioneel: leveranciers leverden de systemen en exploitanten waren verantwoordelijk voor het dagelijkse gebruik.
De beste resultaten ontstaan echter wanneer beide partijen samenwerken als echte partners gedurende de volledige levenscyclus van een systeem, van ontwerp en implementatie tot modernisering en buitengebruikstelling.
Door deze samenwerking kunnen beide partijen:
- Oplossingen ontwikkelen die aansluiten op de dagelijkse operationele uitdagingen van luchthavens.
- Innovaties en de introductie van nieuwe technologieën gezamenlijk plannen en implementeren.
- Ervoor zorgen dat systemen voldoen aan de vereiste normen voor capaciteit, flexibiliteit en onderhoudbaarheid.
Bij Daifuku Airport Netherlands hanteren we deze levenscyclusbenadering door samen met luchthavens schaalbare, onderhoudsvriendelijke en operationeel haalbare oplossingen te ontwikkelen. Onze focus ligt niet alleen op wat een systeem theoretisch kan presteren, maar ook op hoe het gedurende de volledige levensduur kan worden onderhouden, aangepast en snel weer in bedrijf kan worden genomen.
Conclusie
Luchthavens blijven geconfronteerd worden met een groeiende vraag naar luchtreizen en hebben oplossingen nodig die deze groei ondersteunen.
Schaalbaarheid en een hoge doorvoercapaciteit zijn onmisbare vereisten voor moderne luchthaveninfrastructuur. Tegelijkertijd moet onderhoudbaarheid vanaf het begin worden meegenomen in het ontwerp van systemen en faciliteiten.
De meest succesvolle luchthavens van de toekomst zullen niet noodzakelijk de grootste of technologisch meest geavanceerde zijn, maar de luchthavens die het meest flexibel opereren en een betrouwbare, continue doorstroming weten te garanderen.
De sleutel tot dit succes ligt in het prioriteren van onderhoudbaarheid vanaf de eerste ontwerpfasen van de infrastructuur.
Voor meer informatie over het ontwikkelen van toekomstbestendige luchthaveninfrastructuur kunt u contact opnemen met Daifuku.
Biografie van Jeroen Hendrikx
Jeroen Hendrikx is Project Manager Service bij Daifuku Airport Netherlands. Zijn werk richt zich op een onderdeel van luchthaveninfrastructuur dat passagiers zelden zien: het garanderen van een betrouwbare werking van kritieke systemen. Hij leidt onder meer mid-life upgradeprojecten voor beveiligingscontrolelanen en heeft de implementatie van reserveonderdelenbeheer voor luchthavens in de Verenigde Staten en Duitsland ondersteund.
Door deze ervaring heeft hij een diepgaand inzicht ontwikkeld in hoe onderhoudbaarheid, beschikbare onderhoudsvensters en de beschikbaarheid van reserveonderdelen bepalen of een systeem zijn beoogde prestaties in de praktijk daadwerkelijk behaalt.
Hij is ervan overtuigd dat de meest veerkrachtige luchthavens die zijn waarbij onderhoud en service vanaf dag één onderdeel zijn van de infrastructuurplanning.
